Spanje
El Camino del Cid
Gravel trip zonder camper
van 3 mei tot 11 mei
La Ruta del Cid Gravel 2025 is een gravel avontuur door het hart van Spanje
De Spaanse ridder “El Cid Campeador”, vrij vertaald “de heer van het slagveld”, vocht zich een kleine 1000 jaar geleden een weg vanuit Burgos naar Valencia om deze regio op de Moren te veroveren en daar zijn eigen koninkrijk te stichten. HIj maakte zo geschiedenis als archetype van de onversaagde ridder.
Het spoor van El Cid is een graveltrip van ongeveer 650 km in 7 etappes dwars door het Sistema Iberico, het centraal massief van Spanje, een weinig gekend gebied.
- Eerst fietsen we door schitterende natuur, langs enorme verlaten burchten en diepe kloven vol met cirkelende gieren en met overnachtingen in prachtige, afgelegen dorpen en stadjes.
- Het midden gedeelte is ruwer en meer heuvelachtig met o.a. het natuurreservaat Alto Tajo en de Sierra de Albarracin.
- Op de voorlaatste rit trekken we door de Sierra de Javalambre waar we klimmen tot bijna 2000 meter, het hoogste punt van de trip.
- We eindigen met een rit door de appelsienplantages richting Middellandse Zee.
Het avontuur ga ik aan met mijn vriend Fred, hij ziet het helemaal zitten en voor hem kunnen we niet snel genoeg van start gaan!
Zaterdag 3 mei
Het is een lange dag met eerst de vlucht van 2.5 uur naar Madrid en dan nog eens 2.5 uur met de bus naar Burgos.
Burgos. opmerkelijk dankzij zijn middeleeuwse architectuur die goed bewaard gebleven is.
In de hotellobby maken we kennis met Jan, onze gids en even later komt onze tweede gids Rein binnen. Het is een hartelijke begroeting want Rein was er ook al bij tijdens mijn vorige reis met Camino Loco, de Trans Cuenca. We maken nog een wandeling in het drukke centrum en gaan 's avonds eten in een van de vele gezellige restaurantjes in de buurt van het hotel.
Tijdens het dinner maken we kennis met de groep die hoofdzakelijk bestaat uit mensen uit de provincie Antwerpen. Maar er zijn ook 3 West-Vlamingen uit Menen en Kortrijk; Albert, de ouderdomsdeken van 76 jaar met een carriere als zelfstandig garagehouder, Vincent, ondernemend en daadkrachtig en actief in de bedrijfswereld, en Pol, maatschappelijk bewust die vaak gevat en soms sarcastisch uit de hoek komt.
Zondag 4 mei
Rit 1:
Burgos – Santo Domingo de Silos
82 km - 1370 m+
Bijna iedereen present aan het standbeeld van El Cid voor de officiële start, een paar deelnemers stonden nog te voet aan het hotel met materiaalpech....
Na de fotoshoot fietsen we langs een lange “avenida” over een mooi geasfalteerd fietspad de stad uit.
Na een 10-tal km komen we op de eerste offroad pistes.
Algauw vormen we een 'West-Vlaams' groepje, vlnr: Albert, Vincent, Pol, ikzelf en Fred.
We hebben veel fans onderweg.
Naar het einde van de etappe toe passeren we verschillende locaties waar de beste western ooit is opgenomen: The good, the Bad and the Ugly.
Hoogtepunt is "Sad Hill”, een fictieve begraafplaats die dienst deed als filmset voor de slotscènes van de film.
Na onze stop aan Sad Hill is er een bijzonder steile klim: 1,3 km aan 10% gemiddeld met een maximum van 15%. En alsof dat nog niet genoeg is begint het hard te regenen. Er volgt nog een steile afdaling van 4 km tot onze eindbestemming in Santo Domingo de Silos.
Het is jammer dat we niet kunnen genieten van het uitzicht tijdens de afdaling maar we willen zo snel mogelijk beneden zijn met dat weer.
De Alto de Rocadero, de hele steile klim na Sad Hill.
We logeren in Santo Domingo de Silos in het gelijknamig hotel.
Het stadje is een kleine maar veel bezochte touristische bestemming waarvan het meest interssante monument het Monasterio (klooster) is. Het is een universeel Romaans juweel dat is uitgegroeid tot een centrum van spirituele en artistieke pelgrimstochten. Helaas moet men reserveren om het te bezoeken.
De kwieke voormalige eigenares van het hotel is een Spaanse spraakwaterval en is alom tegenwoordig. Zij is de beste ambassadeur om het stadje te promoten.
Zij spoort ons meermaals aan om de Vespers (mis om 19u) bij te wonen, we mogen dat niet missen zegt ze. Deze viering wordt volledig gezongen in het Gregoriaans door de monniken. Diezelfde monniken hebben in 1994 de succsvolle CD "Canto Gregoriano" uitgebracht. Link
Het duurt nog even voor we kunnen eten vanavond dus we willen wel eens de sfeer snuiven van de vespers. De kloosterkerk is nogal kaal en de Gregoriaanse gezangen zijn nogal monotoon. Maar toch heerst er een unieke en serene sfeer. Blij dat we die sfeer even hebben geproefd verlaten we na een kwartiertje stilletjes de kerk.
Website van het klooster: link
Tijdens het diner zit ik met Albert wat te praten over zijn garage en aanverwanten. Er worden oude herinerringen opgehaald waarbij ik mijn broer vermeld die ook in de garagewereld actief was.
Opeens kijkt hij me verbaasd aan vraagt; hoe heet je broer? Arnold zeg ik... Hij schrikt en roept; maar hij heeft nog bij mij gewerkt!!
Ik zit hier dus aan tafel met Albert Lecleir. Die had in de jaren 70 een garage in Rekkem waar Arnold nog gewerkt heeft en waar ikzelf nog een auto heb gekocht! Onvoorstelbaar! Het is een emotioneel moment voor ons beiden, en vooral als ik hem vertel dat Arnold is gestorven in 2020.
Maandag 5 mei
Rit 2
Santo Domingo de Silos - El Burgo de Osma
84 km - 785 m+
Vandaag wordt het een afwisselende tocht met de eerste 50 km door dennenwouden, canyons en weidse uitzichten over de hoogvlakten.
Aan km 47 komen we in het dorp Hontoria del Pinar waar we halt houden in de bar Portillo. Er zitten een aantal heel luidruchtige vrouwen en door de slechte accoustiek is het hierbinnen een heksenketel. Albert zet zich alleen buiten op het terras, hij kan niet tegen hels lawaai, hij krijgt er hoofdpijn van.
Vanaf het dorp begint de canyon van de Rio Lobos, een singletrack van 22km!
Het begint heel rustig met een mooi slingerend pad in een prachtig decor. Even later wordt het pad echter steeds ruwer en komen we aan een oversteek door de rivier. Dat moet over rotsen waar we de fiets moeten over tillen. We proberen onze voeten droog te houden maar op die gladde rotsen is het tamelijk gevaarlijk om uit te glijden. Dan maar beter gewoon maar door het water stappen.
De eerste oversteek valt best mee, en algauw komt er een tweede, dat is ook wel leuk, maar het blijft maar duren, van de ene kant naar de andere kant... 15 keer in totaal!!
Ik ben hier al eens geweest en toen was de rivier een heel klein beekje en kon je er zomaar doorrijden, maar nu heeft het de laatste tijd heel veel geregend en staat het water heel hoog.
Intussen is Pol over kop gegaan en bijna in het water beland, gelukkig was Fred bij hem. Hij heeft zich flink bezeerd en kan moeilijk verder. Fred spreekt hem moed in maar zijn fiets over de rotsen dragen lukt niet meer. Ook bij Albert zakt de moed in de schoenen al doet hij het best wel goed. We helpen hem wel bij iedere oversteek om zijn zware fiets over de rotsen te tillen. Hij is bijzonder dankbaar voor de hulp, maar geen probleem, we zijn er om elkaar te helpen.
Door ons gesukkel komen we heel laat aan in El Burgo de Osma. Hotel Spa Río Ucero valt heel goed mee, er is een goede spuitinstallatie om onze fietsen te kuisen.
We drinken een aperitief op het terras maar algauw moeten we naar binnen want het is heel fris. Terwijl in België de temperaturen dik in 20 lopen zitten wij hier in Spanje te bibberen.
Dinsdag 6 mei
Rit 3
El Burgo de Osma - Siguënza
99,5 km - 1539 hm+
Net geen 100 km vandaag en een heuvelachtig middendeel, dat wordt doseren. Pol besluit om niet te starten, hij heeft een bloeduitstorting aan de elleboog en een aantal gekneusde ribben. Hij zal voor de rest van de reis niet meer fietsen.
Na een 20-tal km verlaten pistes door naaldwouden klimmen we via een heel steil pad naar de burcht van Gormaz, de grootste middeleeuwse burcht van Europa (!) met meer dan 1 km omwalling en 28 torens.
De burcht werd door El Cid definitief op de Moren veroverd. Nu ligt die er verlaten bij, hoog boven een bocht van de Duero en we kunnen er rustig in rondbiken!
In het dopje Gormaz gaat het parcours via een hele steile singletrack-afdaling richting de Duero rivier. Dat is eigenlijk de Camino El Cid is voor wandelaars.
We laten die echter aan ons voorbij gaan, we willen de truken van Pol gisteren liefst niet nadoen.
We nemen de alternatieve gravelweg die ons is voorgesteld door de organisatie.
Als we even achterom kijken hebben we een fantastisch zicht op de burcht.
In het dorpje Recuerda volgt een 10 km lange asfaltweg die de hele tijd behoorlijk omhoog gaat.
De Mercedes Vito van de organisatie komt langs ons gereden en Pol, die zich blijkbaar na een halve dag al heeft opgewerkt tot vaste co-piloot van de service car maant ons aan om achter elkaar te rijden en voor ons te kijken!
De sloeber had had gisteren minder plezier toen ie bijna verdronken was in de canyon van de Rio Lobos.
20 km na Torrevicente doemt in de verte het spectaculaire kasteel van Atiënza op. Het is een historisch pareltje, gedomineerd door een adelaarsnest met een driedubbele omwalling.
We overnachten in Siguenza, wéér in de schaduw van een enorme burcht (ook al door El Cid op de Moren veroverd) en een al even imposante kathedraal.
We logeren in Albergue Ciudad del Doncel, een nogal rommelig hostel met bescheiden kamers maar schoon. De douche is wel superklein met een vervelend gordijn dat steeds aan je lichaam blijft plakken. We eten 's avonds ter plaatse en dat is best OK.
Woensdag 7 mei
Rit 4
Siguënza - Molina de Aragon
110 km - 1760 m+
Een stevige rit vandaag, 110 km en heel veel klimmen. We fietsen door de heuvels in het noordelijk deel van de provincie Guadalajara. Het tweede deel loopt door de sierra’s aan de bovenloop van de Taag, na de Ebro de langste rivier van het Iberisch schiereiland die helemaal naar Lissabon gaat.
Meteen na de start gaat het heel steil omhoog door de smalle straatjes in het centrum van Siguënza tot aan het imposante kasteel, dat nu dienst doet als een prachtig Parador-hotel. We dalen de stad uit en fietsen door een prachtig decor met mooie rotsformaties en goed lopende grintwegen.
Na een kleine 20 km is het iets minder mooi, we fietsen een heel eind vlak naast de A2, de snelweg van Zaragoza naar Madrid. Na 30 km komen we in het dorp Anguita, hier is er een supermarktje en een bar. De bar is niet open en we keren terug naar ons parcours om verder te trekken door een heel verlaten gebied met veel klimmen en dalen.
Een eind verder komen we in het Natuurpark Alto Tajo. Het gebied omvat de bovenloop van de Taag en is een nogal onherbergzame Spaanse sierra bestaande uit rotspartijen, water en een uitbundige mediterrane vegetatie die het droge Spaanse binnenland doen vergeten.
Een paar deelnemers staan te voet en vertellen ons dat ze net werden tegengehouden door de boswachter met de waarschuwing dat ze niet door het park mochten fietsen en als ze dat wel deden hun fiets in beslag zou worden genomen. Wij zien echter geen enkel verbodsbord en beslissen om door te rijden. Een boswachter zien we gelukkig niet.
Van km 45 tot km 55 is er een heel lange afdaling door het bos met heel moeilijke passages van losse keien en modder en verschillende veraderlijke rivier-oversteken. Helemaal beneden moeten we even bekomen en picknikken we aan een kleine parking vlak voor we de grote weg zullen nemen. Vooral Albert is tevreden dat we de asfaltweg kunnen opgaan, hij heeft het ondertussen gehad met al die kl**te wegen.
Na 66 km en heel wat klimmen en dalen komen we in Cobeta. Hier is er een bar en die is gelukkig wel open, al is de oude dame niet meteen geneigd om ons te bedienen.
Na nog 15 km klimmen en dalen komen we aan de rivier de Gallo. Vanaf dan gaat het geleidelijk omhoog in een prachtig decor richting Molina de Aragon.
Er zit echter nog wat venijn in de staart; op 10 km van Molina liggen er nog 2 steile klimmen, een op gravel en een tweede op de grote asfaltweg.
Ik heb nog genoeg batterij en kan mij de luxe permitteren om mij even te laten gaan en die 2 klimmen op 'tour-stand' op te rijden.
In Molina de Aragon domineert de enorme burcht het stadje. Het is één van de grootste van heel Spanje, stille getuige van de vele grensoorlogen tijdens de Reconquista van Spanje op de Moren.
We logeren in Alojamiento Rural El Molino del Batán, een pittoresk landelijk hotel, 1 km buiten het centrum. Om 18:30 serveren ze uitgebreid tapas en om 20:30 het avondeten. Een beetje teveel van het goede...
Donderdag 8 mei
Rit 5:
Molina de Aragon - Albarracin
75 km - 770 m+
De originele etappe is 87 km en 1600 hoogtemeters. Ik heb echter zitten denken op morgen waar ons een bijzonder zware tocht door de Sierra de Javalambre staat te wachten. Het weer voor vandaag beloofd ook niet veel goeds met in de late namiddag onweer.
Dienaangaande beslis ik om een asfaltversie af te fietsen, die is een dikke 10 km korter en gaat niet door de bergen maar door een golvende hoogvlakte.
Ik heb voor vertrek van iedere rit zo'n asfaltversie gemaakt (zie blauwe route op de kaart) voor het geval het niet meer gaat.
Vincent en Albert beslissen om mee te gaan, Fred zal de originele route afrijden.
De eerste 22 km lopen over een golvende, niet zo aangename grote weg. Nadien gaat het over kleinere wegen met mooie vergezichten.
Na 30 km, in Setiles, worden we getrakteerd op een hagelbui, gelukkig is die van korte duur.
Aan km 45 komen we in Ródenas waar we onder de kerktoren onze broodjes opeten. Rechts van ons horen we gedonder en zien we zwarte onweerswolken. Dat moet de streek zijn waar onze collega's momenteel fietsen. Wij hebben medelijden met die mannen. De wind komt van links dus wij zullen gespaard blijven van onheil, ... denken we...
We zijn pas 10 minuten opnieuw gestart tot het hard begint te waaien en lichtjes begint te regenen. En het wordt erger en erger: hagel, wind, donderslagen vlakbij ons en een eindeloze weg waar in de verste verte geen huis of schuur te bekennen is.
Gelukkig hebben we alle drie goede regenkledij maar onze handen zijn bevroren en van stoppen is geen sprake want dan zouden we helemaal onderkoeld geraken.
We fietsen zo hard als we kunnen om ons warm te houden. In het dorpje Pozondón moet ik even zoeken welke richting we uit moeten, mijn GPS is door de regen vergrendeld. De laatste 17 km gaan hoofdzakelijk bergaf en de wind maakt het nog kouder dan het al is.
Redelijk onderkoeld komen arriveren we in hotel Arabia in Albarracin maar de bestelwagen van de organisatie is nog niet aanwezig.
Gelukkig kunnen we wel al een kamer krijgen van de hoteleigenaar. Op de kamer laat ik het bad vol lopen met heet water waarna ik er bijna een halfuur blijf inliggen om op temperatuur te komen.
De deelnemers die het originele parcours hebben gedaan hebben ook in de klappen gedeeld.
Fred en andere collega's hebben geluk dat ze in Oreo een bar vinden waar de kachel volle bak brandt en ze zich kunnen drogen en opwarmen.
Na het onweer en terug op de positieven gekomen bezoeken we het historisch centrum van Albarracin. Ik ben er de laatste 3 jaar intussen al 4 keer geweest.
De eerste keer was dat tijdens mijn backpacking avontuur 'Montañas Vacías' in 2023 (link).
We eten niet in hotel Arabia maar in Bar Restaurante Casino. We zitten weer aan dezelfde lange tafel van verleden jaar toen ik hier geweest ben tijdens mijn deelname aan de Trans-Cuenca (link)
Vrijdag 9 mei
Rit 6:
Albarracin - Arcos de las Salinas
83 km - 1920 m+
Vandaag staat straffe kost op het menu, we moeten de Sierra de Javalambre over.
We vertrekken hoopvol uit Albarracin, het is wel fris maar er is gelukkig geen sprake van regen.
De eerste 20 km ken ik nog, dat was het laatste deel van de laatste etappe van mijn solo-trip 'Montañas Vacías' in 2023, en in 2024 was dit een deel van de eerste etappe van de 'Trans Cuenca' MTB trip.
De eerste 5 km gaat het flink omhoog.
Daarna gaat het gezapig op en neer door het beschermd landschap van de Pinares de Rodeno. Het gebied bestaat uit een uitgestrekte dennenbossen op wijnkleurige zandsteen en grillige rode rotsformaties.
Aan km 35 komt er een snelle afdaling van bijna 8 km naar de vallei van Turia rivier. Dit is de rivier die in Valencia in de Middelandse zee uitmondt en die we nog een paar keer zullen tegenkomen tijdens de laatste rit morgen.
Vanuit de vallei klimmen we terug op een heel rustige en brede asfaltweg naar Riodeva. Hier houden we halt in de enige bar van het dorp voor een koffie.
Van hieruit begint de zware klim door het Javalmbre gebergte naar de Collado del Buey. De beklimming is nogal onregelmatig met stukken tot 17% maar ook met hier en daar een stuje vlak. In totaal is de klim 18 km met een gemiddelde stijging van 6%.
Het gaat redelijk vlot, alleen op de hele steile stukken moet ik mijn 'tour' stand inschakelen, maar ik heb nog voldoende batterij. Ik heb in het eerste deel van de rit af en toe mijn ondersteuning uitgeschakeld om de batterij te sparen. Na de 2e hele steile strook moet ik toch even halt houden om mijn rug wat te ontspannen, maar daarna gaat het weer prima.
Eindelijk boven komen we in een heel ander landschap terecht, veel minder bos maar heel open. Na de Collado del Buey komt er na 2 km nog nog een extra bultje maar vanaf dan gaat het voor 10 km in dalende lijn, de eerste 4 km zijn op gravel en redelijk steil, de laatste 6 km op een slingerende asfaltweg. Hier is de Vuelta al 2 keer naar boven gereden naar de Picón del Buitre die we rechts van ons zien liggen en gekenmerkt wordt door het Astrofysisch Observatorium
De plaatselijke bar in Riodeva doet vandaag goede zaken. Het is het enige café dat we tegenkomen vandaag en iedereen zal er even halt houden. Van hieruit is het dan ook klimmen geblazen.
Het dorp is ook gekend bij wandelaars met de spectaculaire Amanaderos De Riodeva-wandeling.
Mijn stalen ros moet even rusten, maar vooral ook de bestuurder. Ik maak van de gelegeheid gebruik om te genieten van het prachtig zicht op de vallei en heel ver in de diepte Riodeva.
Na 83 km en 1920 hoogtemeters komen we veilig en wel aan in hotel El Cierzo de Javalambre in Arcos de las Salinas. Ik ben bijzonder tevreden over de rit en het feit dat ik, en vooral mijn batterij het gehaald heeft, ik heb zelfs nog 20% over!
We drinken eerst iets in de bar van het hotel waar de eigenaars allerminst vriendelijk zijn.
Dik tegen haar zin begeleid de bazin ons daarna naar de ondergrondse garage waar we de fietsen mogen stallen. Als ik vraag of er hier een stopcontact is bijt ze bijna mijn neus af. Dan maar de batterij opladen op de kamer...
Zaterdag 10 mei
Rit 7
Arcos de las Salinas - Valancia airport
114 km - 1064 m+
De laatste rit naar Valencia gaat vooral in dalende lijn. In Arcos de las Salinas zitten we op 1060 hoogte en we moeten naar zee-niveau. Toch heeft de rit meer dan 1000 hoogtemeters, dat komt omdat er nog flink wat klimwerk is in de eerste 35 km.
Het begint al meteen na de start met een stevige klim van 3,5 km. Het is heel fris aan de start en ik ben iets te dik aangekleed, ik zweet me kapot op die klim en in de afdaling die er op volgt zit ik logischerwijs te rillen van de kou.
De rit zelf is niet echt boeiend, veel asfalt, maar dat is normaal, we komen meer en meer in bewoonde gebieden en de mooie gravelwegen worden schaars.
Aan km 58, even voorbij het stadje Villar del Arzobispo moeten we onder de autostrade door via een 3-delige tunnel waar er ook een rivier doorstroomt. Echter het moet hier onlangs heel fel geregend hebben want alles staat onder water. We wagen het toch om er te voet door te gaan maar we zitten meteen tot onze enkels in het vette slijk. Ook onze fietsen zitten volledig onder het plakkende slijk. Na heel wat kuiswerk kunnen we verder en net nu zien we dat er links van ons op 500 meter een brug ligt over de autostrade...
In het stadje Pedralba hebben we 73 km gefietst en houden we halt aan een bar voor een koffie. We kunnen lekker buiten zitten want het is intussen heel mooi weer geworden. We zitten hier trouwens al bijna op zeeniveau waar het altijd een 5-tal graden warmer is dan op hoogte.
Na de koffie passeren we aan de oevers van de Turia rivier die we gisteren hoog in de bergen al eens zijn tegengekomen. Hier en daar zien we nog de gevolgen van de overstromingen van oktober verleden jaar met volledig weggespoelde rivierboorden.
Een 10-tal kilometer verder fietsen we tussen de appelsienenbomen op een glooiende aardeweg tot we plots in een een dalletje vast komen te zitten in een dikke laag hagelbollen. We kunnen onze ogen haast niet geloven... Het zal hetzelfde onweer geweest zijn van eergisteren waar wij ook hebben in gezeten, maar dat hier nog veel harder tekeer is gegaan.
En inderdaad; deze video vind ik achteraf op internet van de apocalyptische hagelbui op 8 mei in de regio- zie: link
We komen in de voorsteden van Valencia en hier zien we nog meer de gevolgen van de overstromingen van oktober vorig jaar met vernielde bruggen en volledig verdwenen jaagpaden.
Het origineel parcours van deze rit had voor een groot deel langs deze jaagpaden moeten lopen maar nu is het een beetje behelpen met paden kris-kras door woongebieden, parken en bosjes.
We beslissen om met ons 5 de metro te nemen naar Valencia-centrum. Het is zaterdag en bijzonder druk in het centrum. Na een bezoek aan het unieke Turia Park en een terrasje keren we terug naar het hotel.
Het laatste avondmaal in het hotel is lekker en ook de rode wijn gaat goed binnen, iets te goed zou morgen blijken.
Zondag 11 mei
Vanmorgen vroeg uit de veren maar met een houten kop... ik heb het vandaag lastiger dan alle dagen voordien!
De RyanAir vlucht is om 9 uur en we komen een klein halfuur vroeger dan gepland aan in Brussel.
Zo halen ik en Fred vlot de trein van 12:15 naar Kortrijk en tegen 14:00 ben ik goed en wel terug thuis.
Overzicht